Thema

Leren en ontwikkelen

Het ontwikkelen van professionele kennis, identiteit en handelen

Header image
Het vinden van antwoorden op verandervragen in het hbo gaat gepaard met de professionele ontwikkeling van medewerkers. Het gaat daarbij om het ontwikkelen van kennis, professionele identiteit en professioneel handelen. Daarbij wordt kennis meer en meer gezien als een activiteit, iets dat mensen verbindt en dat je kunt activeren. Met een breed palet aan leerinterventies, ingezet voor en door medewerkers, ondersteunen we deze professionele ontwikkeling.

In dit thema

Onderwijsinnovaties

Het onderwijs innoveert voortdurend. Traditioneel vinden innovaties plaats via projecten met een lineair proces en voorspelbaar verloop. De huidige onderwijsvernieuwingen volgen een grilliger pad in een sneller veranderende omgeving. Dit dynamisch innoveren vraagt om een andere opstelling, zowel van de hogeschool zelf als van veranderaars of innovatoren. Wat moet je in huis hebben als goede ‘change agent’? Zestor doet hier nu onderzoek naar binnen het project ‘Van projectreflex naar dynamisch innoveren’, opgestart in 2020.

Het project wordt uitgevoerd onder regie van het lectoraat normatieve professionalisering van hogeschool Utrecht en wordt daarbij gevoed door een regiegroep vanuit verschillende hogescholen.

Aanpak in fasen

Het project valt uiteen in:

  1. een literatuurstudie (inmiddels afgerond)
  2. empirisch onderzoek naar de kritische momenten in verandervraagstukken (loopt nu)
  3. concrete producten: publicaties in vakbladen en een werkboek voor hogescholen.

We verwachten de producten eind 2022 op te leveren.

Leiderschapsontwikkeling

Van zowel binnen als buiten het hbo klinkt een uitgesproken roep om verandering. Dat vraagt om het anders organiseren van het hbo en daarin is een belangrijke rol weggelegd voor leidinggevenden in het midden van de organisatie. Deze ‘leiders in het midden’ vormen het verbindingsstuk tussen het bestuur en beleid enerzijds en de werkvloer en de praktijk anderzijds.

Leergemeenschappen

Hogescholen zijn voortdurend bezig met de vernieuwing van het onderwijs. De opgave van hogescholen verandert door maatschappelijke, economische en technologische ontwikkelingen. Dit vraagt om een nauwere samenwerking met het beroepenveld. Teams zoeken daarom steeds vaker de samenwerking op binnen de ‘driehoek’ onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk. Het inrichten van multidisciplinaire professionele leergemeenschappen binnen de geschetste driehoek gaat een flinke stap verder dan de ontwikkeling van onderwijsteams.

Informeel leren

Hogescholen zetten stevig in op de lerende organisatie. In het programma van Zestor zijn activiteiten opgenomen ten behoeve van het leren en ontwikkelen van zowel leidinggevenden, (startende) docenten, teams en ondersteunend personeel. Informeel leren krijgt daarin ook de nodige aandacht.

Informeel leren is het op een ongeorganiseerde, ongeplande wijze verwerven van kennis. Impliciet leren gebeurt zonder vooropgezette bedoeling.

Paper Informeel Leren

Wat is informeel leren? Hoe organiseer en stimuleer je het? En wat betekent het voor medewerkers en de vraag naar meer eigen regie? In deze paper laten twee lectoren en een hoogleraar verschillende routes zien, waarmee het creëren van een perfecte informele leeromgeving kan worden aangevlogen. In het een-na-laatste hoofdstuk reflecteren professionals op de bevindingen van de experts; ze benoemen wat zij belangrijk vinden bij het organiseren van informeel leren. Deze paper is gericht op human resources developers en leidinggevenden die op zoek zijn naar een inleiding op dit onderwerp.

Professionele Ruimte

De kwaliteit van het onderwijs wordt voor een belangrijk deel bepaald door de kwaliteit van het vakmanschap en de professionaliteit van de docent. Werkgevers en werknemers beseffen dit en zijn onder de noemer van professionele ruimte hierover voortdurend met elkaar in gesprek. De bouwstenen van de professionele ruimte komen door dit debat steeds duidelijker in beeld: versterking van de dialoog binnen de instelling; grotere betrokkenheid en zeggenschap van de professionals bij de onderwijskundige invulling; professionele ontwikkeling; versterking van werken in teams en uitbouwen van de balans tussen verantwoordelijkheid dragen en verantwoording afleggen.

In 2014 heeft Zestor een procesonderzoek laten uitvoeren naar de percepties en benutting van professionele ruimte van hogeschooldocenten. Dat procesonderzoek heeft tot twee publicaties geleid:

Andere publicaties van Zestor op dit thema:

Meer weten over deze onderwerpen?