Thema

Professionalisering

Het ontwikkelen van professionele kennis, identiteit en handelen

Header image
Het vinden van antwoorden op verandervragen in het hbo gaat gepaard met de professionele ontwikkeling van medewerkers. Het gaat daarbij om zowel het ontwikkelen van kennis, identiteit als professioneel handelen. Daarbij wordt kennis meer en meer gezien als een activiteit, iets dat mensen verbindt en dat je kunt activeren. Met een breed palet aan leerinterventies, ingezet voor en door medewerkers, ondersteunen we deze professionele ontwikkeling.

In dit thema

Docentkwalificaties

De kwaliteit van docenten is een van de belangrijkste factoren voor goed onderwijs. Als hogeschool werk je daaraan door eisen te stellen aan het opleidingsniveau van docenten (masters en gepromoveerden), door permanente scholing én door het aanbieden van de basis en senior kwalificaties onderwijs (BDB/SKO) aan alle docenten.

Community of Practice

Zestor ondersteunt een Community of Practice (CoP) met medewerkers van hogescholen, die beleidsmatig werken aan basis- en seniorkwalificaties voor docenten. Materialen en notities worden gedeeld op een edugroepen-teamsite. Momenteel nemen ruim twintig coördinatoren, projectleiders, docenten, HRM- en beleidsadviseurs deel aan de CoP.

Peer reviews BDB

Vanuit de community is een methodiek voor peer reviews (naar analogie van de universiteiten) opgezet, om tot wederzijdse erkenning en verbetering van leertrajecten te komen. Een handleiding hiervoor is ontwikkeld op basis van de ervaring met twee pilot reviews. Het peer review brengt in beeld hoe de BDB is ingericht, wat goed gaat en waar zich nog knelpunten voordoen of waar mogelijk aanpassingen nodig zijn. Het is nadrukkelijk bedoeld als een leertraject met ‘critical friends’ om tot verbetering te komen van elkaars BDB.

Download

Leiderschapsontwikkeling

Van zowel binnen als buiten het hbo klinkt een uitgesproken roep om verandering. Verandering waarbij woorden als kantelen, ontbureaucratiseren, zelfsturing, digitaliseren en flexibiliseren de hoofdrol spelen. Dat vraagt om een andere organisatie van het hbo en daarin is een belangrijke rol weggelegd voor leidinggevenden in het midden van de organisatie. Deze ‘leiders in het midden’ vormen het verbindingsstuk tussen het bestuur en beleid enerzijds en de werkvloer en de praktijk anderzijds.

Deze leidinggevenden staan voor een dubbele uitdaging. Enerzijds hebben ze een belangrijke rol om de voorgestelde veranderingen te vertalen naar de dagelijkse praktijk en hun eigen medewerkers te enthousiasmeren voor dit nieuwe verhaal. Anderzijds betekenen deze transformaties ook dat hun eigen werkzaamheden en verantwoordelijkheden aan verandering onderhevig zijn.

Hoe verder met leiderschap in het hbo?

Op dit moment zijn we ons vanuit Zestor aan het bezinnen op een programma voor de komende jaren. We worden graag uitgedaagd en geïnspireerd om samen met hogescholen verder te werken aan leiderschap in het hbo. Dus heb je vragen, suggesties, adviezen, ideeën voor Zestor over leiderschap en anders organiseren in het hbo. Neem dan gerust contact met ons op. We bekijken vervolgens welke voorstellen we kunnen realiseren binnen de opdracht van Zestor.

Leergemeenschappen

Leergemeenschappen van hogescholen met het werkveld

Hogescholen zijn bezig met het vormgeven van een lerende organisatie. Vermindering van regeldruk, resultaatverantwoordelijke teams, professionele cultuur, professionele ruimte en eigenaarschap zijn belangrijke uitgangspunten voor onderwijsteams. Teams die daarnaast steeds vaker de samenwerking opzoeken binnen de ‘driehoek’ onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk. Het inrichten van multidisciplinaire professionele leergemeenschappen binnen de geschetste driehoek gaat een flinke stap verder dan de ontwikkeling van onderwijsteams.

Zestor heeft samen met een leernetwerk van projectleiders/ onderzoekers van vier hogescholen, onderzoekers van IVA Onderwijs en het kenniscentrum Kwaliteit van Leren van de HAN een eerste verkenning uitgevoerd naar deze leergemeenschappen. In totaal zijn acht casussen ‘opgehaald’ waaruit we voorbeelden kunnen putten, die behulpzaam kunnen zijn bij de vormgeving van de samenwerking tussen hogescholen en het werkveld. Deze voorbeelden zijn (zoals een leergemeenschap betaamt) volop in ontwikkeling en ontdekking. Op dit moment kunnen nog geen casusbeschrijvingen worden gepresenteerd, waarin alle facetten van het werken in een multi-organisationele leergemeenschap in samenhang aan bod komen.

De resultaten van deze praktijkverkenning vind je terug in de publicatie ‘Leergemeenschappen van hogescholen met het werkveld’. Deze geeft goed weer wat de zoektocht is om die samenwerking optimaal vorm te geven en wat de consequenties daarvan kunnen zijn voor de organisatie van de hogeschool.

Informeel leren

Hogescholen zetten stevig in op de lerende organisatie. In het programma van Zestor zijn activiteiten opgenomen ten behoeve van het leren en ontwikkelen van zowel leidinggevenden, (startende) docenten, teams en ondersteunend personeel. Naast formeel leren krijgt ook informeel leren de nodige aandacht.

Informeel leren is het leren dat plaatsvindt tijdens iemands reguliere, alledaagse bezigheden. De leerling die voor het eerst, samen met de timmerman, een nieuwe kast timmert. De docent die bij collega’s te rade gaat, nadat de directeur hem heeft gevraagd om zijn lessen interactiever en moderner te maken. Het leren is weinig gestructureerd en begint vaak met een toevallig optredende situatie, waarvoor de persoon in kwestie nog geen oplossing heeft.

Paper Informeel Leren

Wat is informeel leren? Hoe organiseer en stimuleer je het? En wat betekent het voor medewerkers en de vraag naar meer eigen regie? In deze paper laten twee lectoren en een hoogleraar verschillende routes zien, waarmee het creëren van een perfecte informele leeromgeving kan worden aangevlogen. In het een-na-laatste hoofdstuk reflecteren professionals op de bevindingen van de experts; ze benoemen wat zij belangrijk vinden bij het organiseren van informeel leren. Deze paper is gericht op human resources developers en leidinggevenden die op zoek zijn naar een inleiding op dit onderwerp.

Meer weten over deze onderwerpen?