Maak mantelzorg bespreekbaar

Als leidinggevende of aanspreekpunt mantelzorg kun je veel betekenen voor medewerkers met mantelzorgtaken. Dat begint met een werkomgeving waarin mantelzorg bespreekbaar is. Door op tijd het gesprek aan te gaan, kun je voorkomen dat werknemers overbelast raken, minder gaan werken of zelfs stoppen met werken. Omdat mantelzorgers vaak niet zelf aan de bel trekken, is het belangrijk om hierin het initiatief te nemen.

Waarom medewerkers er niet over praten

Praten over mantelzorg gaat niet vanzelf. Zo bespreekt 40% van de mantelzorgende werknemers de zorgsituatie niet met de leidinggevende. Daar zijn verschillende redenen voor: 

  • ze zien zichzelf niet als mantelzorger
  • ze zien zichzelf niet als mantelzorger
  • ze vinden dat dit privé is
  • ze vinden dat zij het zelf moeten oplossen of
  • ze willen geen stempel krijgen of als probleemgeval worden gezien
  • er wordt op het werk niet over mantelzorg gesproken
  • ze zijn bang dat het gevolgen heeft voor hun loopbaan of carrière

 

 

Veel mantelzorgers zien zichzelf niet als mantelzorger

Ze vinden de zorg voor hun naasten vanzelfsprekend.  (ik ben gewoon ouder van mijn kind / het komt op je pad, je hebt geen keus / is toch niet meer dan logisch) en vragen daarom geen hulp.

 

Samen kijken naar mogelijkheden

Juist daarom is het belangrijk om te weten wat er thuis speelt. Wanneer een medewerker open is over de mantelzorgsituatie, ontstaat ruimte om samen naar oplossingen te kijken. Bespreek bijvoorbeeld of er aanpassingen op het werk nodig zijn zodat mantelzorgers kunnen blijven werken én zorgen. Een gesprek voeren over maatwerkoplossingen loont: in 80% van de gevallen leiden afspraken tussen werkgever en medewerker tot een bevredigende oplossing.

 

Houd er rekening mee dat de impact van mantelzorg groter wordt naarmate de zorg langer duurt of intensiever wordt. Een vraag als "Hoe gaat het?" kan dan veel meer omvatten dan op het eerste gezicht lijkt. Neem daarom de tijd voor het gesprek.

 

Neem het initiatief

Het helpt als jij als leidinggevende het initiatief tot een gesprek neemt.  Dit betekent geen eenrichtingsverkeer. Ook medewerkers moeten nadenken hoe zij zorgtaken met hun werk kunnen combineren en dit op het werk bespreken. Door duidelijk te zijn over wat wel en niet mogelijk is en waarom, ontstaat wederzijds begrip en ontstaat ruimte om samen naar passende oplossingen te zoeken.

 

Maak mantelzorg een terugkerend onderwerp in de gesprekken. De zorgsituatie van een medewerker kan veranderen, net als de ondersteuning die nodig is om werk en mantelzorg te blijven combineren.

 

Gesprek in het team

Beperk het gesprek niet alleen tot een één-op-één gesprek. Wanneer de medewerker daarmee instemt, kan het ook helpend zijn om de situatie binnen het team bespreekbaar te maken. Uit onderzoek blijkt dat sociale steun van directe collega's sterk beschermend werkt tegen stress en depressieve klachten.

Teamgesprekken kunnen bijdragen aan:

  • meer begrip voor de situatie van de medewerker
  • meer onderlinge steun
  • meer flexibiliteit binnen het team

 

Veel mantelzorgers vinden het lastig om collega's om hulp te vragen. Uit onderzoek blijkt dat 39% van de mantelzorgers denkt dat collega's werk niet kunnen of willen overnemen, terwijl 92% van de collega's aangeeft dat wel te kunnen en te willen.

Door het gesprek aan te gaan, ontstaat ruimte om samen te kijken naar oplossingen die werken voor de medewerker, het team én de organisatie.

 

Werk en mantelzorg: maak het bespreekbaar; Sociale steun van collega’s en werkgever van groot belang voor mantelzorgers (Movisie)

 

 

Hulpmiddelen voor het gesprek

Om het gesprek over mantelzorg met je medewerker voor te bereiden of voeren, kun je gebruikmaken van de beschikbare gespreksinstrumenten:

 

Gespreksleidraad voor leidinggevenden: [link]

 

Zie gesprekskaart VOION:

 

🗣️ Praatkaart Mantelzorg voor leidinggevenden
https://www.werkenmantelzorg.nl/wp-content/uploads/2020/05/WM-Praatplaat_leidinggevenden.pdf

Flyer voor werkende mantelzorgers

Praat eens over mantelzorg op het werk

https://www.werkenmantelzorg.nl/wp-content/uploads/2020/05/2002-MantelzorgNL-Praatplaat-Werk-Mantelzorg-LR.pdf

Tip!

Organiseer een lunchbijeenkomst voor mantelzorgende medewerkers om hen te helpen mantelzorg bespreekbaar te maken. Bespreek bijvoorbeeld hoe zij het gesprek met hun leidinggevende kunnen voorbereiden en hoe zij samen tot passende oplossingen kunnen komen.