Maak mantelzorg bespreekbaar

Mantelzorg in het hbo

Als leidinggevende of aanspreekpunt mantelzorg kun je veel betekenen voor medewerkers met mantelzorgtaken. Dat begint met een werkomgeving waarin mantelzorg bespreekbaar is. Door op tijd het gesprek aan te gaan, kun je voorkomen dat werknemers overbelast raken, minder gaan werken of zelfs stoppen met werken. Omdat mantelzorgers vaak niet zelf aan de bel trekken, is het belangrijk om hierin het initiatief te nemen.

Waarom medewerkers er niet over praten

Praten over mantelzorg gaat niet vanzelf. Zo bespreekt 40% van de mantelzorgende werknemers de zorgsituatie niet met de leidinggevende. Een van de redenen is dat mantelzorg niet altijd een algemeen onderwerp van gesprek is. Daarnaast komt dit onder andere doordat: 

  • mantelzorgers zichzelf niet als mantelzorger zien
  • zij vinden dat dit privé is
  • het gevoel hebben dat zij het zelf moeten oplossen
  • zij geen stempel willen krijgen of als probleemgeval willen worden gezien
  • zij bang zijn dat dit gevolgen heeft voor hun loopbaan of carrière 
  • er op het werk niet over mantelzorg wordt gesproken.
 

Lees het praktijkverhaal

Neem het initiatief

Het helpt als jij als leidinggevende het initiatief tot een gesprek neemt. Dit betekent geen eenrichtingsverkeer. Ook medewerkers moeten nadenken hoe zij zorgtaken met hun werk kunnen combineren en dit op het werk bespreken. Door duidelijk te zijn over wat wel en niet mogelijk is en waarom, ontstaat wederzijds begrip en ontstaat ruimte om samen naar passende oplossingen te zoeken.

Maak mantelzorg een terugkerend onderwerp in de gesprekken. De zorgsituatie van een medewerker kan veranderen, net als de ondersteuning die nodig is om werk en mantelzorg te blijven combineren.

Samen kijken naar mogelijkheden

Om goede afspraken te maken, is het belangrijk om te weten wat er thuis speelt. Wanneer een medewerker open is over de mantelzorgsituatie, ontstaat ruimte om samen naar oplossingen te kijken. Bespreek bijvoorbeeld of er aanpassingen op het werk nodig zijn zodat mantelzorgers kunnen blijven werken én zorgen. Een gesprek voeren over maatwerkoplossingen loont: in 80% van de gevallen leiden afspraken tussen werkgever en medewerker tot een bevredigende oplossing.

Bekijk ook eens:

Maatwerk en het maatwerkgesprek

Gesprek in het team

Beperk het gesprek niet alleen tot een één-op-één gesprek. Wanneer de medewerker daarmee instemt, kan het ook helpend zijn om de situatie binnen het team bespreekbaar te maken. Uit onderzoek blijkt dat sociale steun van directe collega's sterk beschermend werkt tegen stress en depressieve klachten.

Teamgesprekken kunnen bijdragen aan:
  • meer begrip voor de situatie van de medewerker
  • meer onderlinge steun
  • meer flexibiliteit binnen het team
  • een aanzienlijk lager ziekteverzuim onder mantelzorgers. Wanneer ook collega’s weten van de thuissituatie, is er vaak meer begrip en flexibiliteit.

Veel mantelzorgers vinden het lastig om collega's om hulp te vragen. Uit onderzoek blijkt dat 39% van de mantelzorgers denkt dat collega's werk niet kunnen of willen overnemen, terwijl 92% van de collega's aangeeft dat wel te kunnen en te willen. Door het gesprek aan te gaan, ontstaat ruimte om samen te kijken naar oplossingen die werken voor de medewerker, het team én de organisatie.

Lees ook eens:

Hulpmiddelen voor het gesprek

Om het gesprek over mantelzorg met je medewerker voor te bereiden of voeren, kun je gebruikmaken van onderstaande gespreksinstrumenten: